مسیر

جریان سقیفه وقایع جریان سقیفه چرا «انصار»با آن همه پیشینه که برای به تحقق رسیدن آرمانهای رسول اکرم (ص)تلاش کرده بودند قبل از دفن حضرت در سقیفه جمع شدند؟
 
چرا «انصار»با آن همه پیشینه که برای به تحقق رسیدن آرمانهای رسول اکرم (ص)تلاش کرده بودند قبل از دفن حضرت در سقیفه جمع شدند؟ چاپ نامه الکترونیک
امتیاز کاربر: / 1
بدخوب 
مسائل قبل از رحلت و جریان سقیفه - وقایع جریان سقیفه

چرا «انصار»با آن همه پیشینه که برای به تحقق رسیدن آرمانهای رسول اکرم (ص)تلاش کرده بودند قبل از دفن حضرت در سقیفه جمع شدند؟

انصار يعني كساني كه در مدينه به استقبال اسلام رفتند و حق بزرگي بر اسلام و مسلمين دارند،  پيغمبر عزيز اسلام كه صلوات خدا بر او و آل او باد در مكه در طول دوازده سال  نعداد انگشت‌شماري از افراد به حضرت ايمان آوردند و حضرت نتوانست در مكه پايه‌هاي حكومت اسلامي را محكم كند ؛ ولي به مجرد اين كه حضرت به مدينه آمدند به كمك انصار حكومت اسلامي در مدينه پايه‌هايش استوار شد . و به كمك همين انصار بود پيغمبر اكرم به جنگ قريش رفت . به كمك همين انصار بود محدوده حكومت اسلامي گسترش يافت ، بر تعداد مسلمين افزوده شد .

با اين سوابق كه حتي تمام زنان پيغمبر غير از يكي دو مورد همه از انصار بودند . حتي در قضيه احد در تاريخ ثبت است كه نبي مكرم فرمود تمام شهدا گريه كننده دارد ؛ ولي عمويم حمزه گريه كننده ندارد زنان انصار جمع شدند به پاس احترام پيغمبر براي حمزه عزاداري كردند . ما از مهاجرين يا از قريش كساني را که اينچنين جان نثاري كرده باشند نداريم ؛ جز آقا امير المؤمنين(ع) كه آن هم حسابش جداي از انصار و مهاجرين است .

اينها (انصار)با اين همه ارادتي و اطاعتي كه از نبي مكرم اسلام در طول اين ده دوازده سال داشتند ، به دنبال وفات نبي مكرم در سقيفه بني ساعده براي تعيين خليفه با همديگر شور ‌كردند ؛ با اين كه بارها از زبان پيغمبر درباره امير المؤمنين(ع)‌ شنيده‌ بودند ،که در غدير خلافت علي را تثبيت كرد قبل از آن در جنگ خندق ، در جنگ خيبر و قضاياي متعدد ديگر ؛ ولي همه این سخنان پيغمبر را ناديده گرفتند .

دلایل این تجمع را اینگونه می توان رقم زد:

نكته اول اين كه به تعبير مرحوم مظفر رضوان الله تعالي عليه در كتاب السقيفه‌ ، اينها احساس مي‌كردند براي اسلام زحمت زيادي كشيده‌اند ، اسلام در حقيقت فرزند اين ها است ، براي اسلام جان دا ده‌اند ، فرزندانشان و عزيزانشان را داده‌اند بهتر از هر كسي مي‌توانند اسلام را محافظت كنند و لذا تصميم گرفتند فردي را معين كنند براي استمرار از اسلام و محافظت از اسلام .

نكته دوم اين كه اين ها از انتقام قريش وحشت داشتند . در طول اين ده يازده سال عمده سران قريش و شخصيت هاي قريش به شمشير همين انصار به درك واصل شده بودند . مي‌ترسيدند اگر چنانچه قريش حكومت را به دست بگيرد انتقام كشتگانشان را از انصار خواهند گرفت .

نكته سوم از ظلم و استبداد قريش مي‌ترسيدند ؛ چون اينها از زبان نبي مكرم شنيده‌ بودند كه پيغمبر (ص)فرمود كه:

ستلقون بعدي أثْرَة فاصبروا حتى تلقوني وموعدكم الحوض .

صحيح البخاري ج 4 ، ص 225 ، كتاب بدء الخلق ، باب مناقب الأنصار

بعد از من شما جور استبداد حاكمان را متحمل خواهيد شد

يعني از ناحيه حاكمان اسلامي بر شما انصار ظلم و جفا و استبداد روا خواهد شد «فاصبروا» بر ظلم جور حاكمان صبر و تحمل كنيد تا اينكه در كنار حوض كوثر با من ملاقات كنيد.

اين ها اين قضيه را شنيده بودند بر اينكه از ناحيه حاكمان بر اينها ظلم و ستمي روا خواهد شد و لذا از اين وحشت داشتند و حتي در همان سقيفه هم حباب بن منذر وقتي با عمر و ابا بكر با هم مناظره كردند و سر و صدا و درگيري لفظي داشتند حباب صراحتا گفت :

ولكنّا نخاف أن يليها أقوام قتلنا آباءهم وإخوتهم

ما مي‌ترسيم بعد از شما افرادي بيايند حكومت را به دست بگيرند آن كساني باشند كه ما پدران‌شان و برادرانشان را به درك واصل كرديم و اينها بيايند از ما انتقام بگيرند و برخورد خشن كنند .

فتح الباري ج 12 ص 35

نكته چهارم :انصار احساس كردند بر اينكه قريش زير بار سخن پيغمبر درباره علي نخواهند رفت يعني براي انصار اين قضيه قطعي بود كه با آن همه تأكيد نبي مكرم بر خلافت علي ، امامت علي ، وصايت علي ، قريش زير بار ولايت علي نخواهند رفت .

چون دیدند که پيغمبر اكرم در هنگام رحلت فرمود :

ائتوني بكِتاب أكْتُبْ لَكُمْ كِتاباً لَنْ تضِلُّوا بّعْدّهُ أبَداً

قلمي و كاغذي بدهيد چيزي بنويسم كه گمراه نشويد

خوب همين حضرات قريش گفتند

انّ رجل ليهجر

همچنین دیدند که  در قضيه سپاه اسامه اين ها مخالفت كردند و از سخن پيغمبر تبعيت نكردند.

ونیز دیدند که بعد از قضيه غدير بود كه اينها نشستند و عهد و پيماني بستند كه بعد از رحلت پيغمبر نگذارند علي به خلافت برسد(البته اين روايت در منابع شيعي مفصل آمده است و از او به صحيفه ملعونه تعبير مي‌شود . در منابع اهل سنت هم حاكم نيشابوري در مستدرك ج 1 ص 214 از اُبَي بن كعب نقل مي‌كند که گفت:به آنهايي كه عهد و پيمان بسته‌اند و اهل العقد هستند تأسف نمي‌خورد كه هلاك شدند بلكه تأسفم بر اينهايي است كه وسيله هلاكتشان را فراهم كردند و گفت كه اگر جمعه برسد در نماز جمعه اين پرده را بالا خواهم زد آن كساني كه عهد و پيمان بسته بودند بر ضد نبي مكرم اينها را رسوا خواهم كرد . متأسفانه ابي بن كعب را قبل از رسيدن جمعه بنا به نقلي مسموم كردند و فرصت اينكه بيايد افشاگري كند ندادند) .

و همچنين انصار ديدند همين قريش در قضيه يمن آمدند پيش پيغمبر از علي شكايت كردند و گفتند به پيغمبر خبر بدهيد علي چه كارهايي در يمن كرد .اين كارها باعث مي‌شود بر اينكه علي از چشم پيغمبر بيفتد.

همین مطلب را طبراني در معجم اوسط ، ج 6 ، ص 163 و هيثمي در مجمع الزوائد ، ج 9 ، ص 128 آورده اند :

تعاقد أربعة من الصحابة إذا لقينا النبي أخبرناه بما صنع علي

چهار تن از صحابه با همديگر توطئه كردند همپيمان شدند پيش پيغمبر از علي بدگويي كنند

و همچنين از پيغمبر شنيده بودند كه فرمود كينه‌هايي در دل مردم مي‌بينم نسبت به علي كه بعد از من اين كينه‌ها به آشكار خواهد شد .

اين سخن را از پيغمبر شنيده بودند كه فرمود امت در حق علي خيانت خواهند كرد .

و لذا روي اين جهت مي‌دانستند خلافت به علي نخواهد رسيد ، غير علي بر مسند خلافت قرار خواهد گرفت .

در نتیجه : انصار گفتند حالا كه بنا است كه اين خلافت به علي نرسد به قريش برسد يا به ديگران ، چرا ما اين خلافت را به عهده نگيريم ، چرا وصايت پيغمبر به عهده انصار نباشد كه در طول اين ده يازده سال نهايت ايثار و جانفشاني را براي رشد اسلام و گسترش اسلام بكار برده‌اند . و لذا روي اين جهت بود كه انصار در سقيفه بني ساعده براي تعيين خليفه جمع شدند.

البته قضيه سقيفه و تعيين خليفه از ناحيه انصار آغاز شد و اينها سفره‌اي را در سقيفه پهن كردند ، جناب ابو بكر و عمر و ابو عبيده در كنار جنازه پيغمبر بودند به ويژه خود ابو بكر همراه امير المؤمنين همراه عباس و ديگر بني هاشم مشغول غسل پيغمبر بودند ولي به مجرد اين كه شنيدند چنين قضيه‌اي در سقيفه بني ساعده در حال شكل گيري است ، با سرعت تمام حركت كردند آمدند . درگيريهايي كه بين اين ها و انصار اتفاق افتاد ، بحث خلافت را اين ها به دست گرفتند .

منبع:سایت ولی عصر(عج) –دکتر حسینی قزوینی

ویرایش وتنظیم:سایت شمیم شیعه

 
 
تمامي حقوق اين پايگاه محفوظ و متعلق به شميم شيعه ميباشد. کپي برداري از مطالب سايت برای عموم آزاد مي‌باشد